آیا تا به حال هوس کردهاید که از گرمای سوزان جزیره فرار کنید و به جایی پناه ببرید که نه تنها خنک و مطبوع است، بلکه بوی تاریخ و افسانه میدهد؟ شاید وقتی اسم کیش را میشنوید، فقط یاد پاساژهای لوکس و سواحل نیلگون بیفتید، اما باور کنید اگر به دیدار شهر زير زمينى كاريز كيش نروید، نیمی از جذابیت سفر را از دست دادهاید. این سازه که در عمق ۱۶ متری زمین قرار دارد، داستانی ۲۵۰۰ ساله را در دل خود پنهان کرده است.
شهر زير زمينى كاريز كيش فقط یک مکان دیدنی ساده نیست؛ اینجا تلاقی نبوغ مهندسی ایرانیان باستان و هنرنمایی بیبدیل طبیعت است. تصور کنید در جایی قدم میزنید که سقف آن پر از صدفها و مرجانهایی است که میلیونها سال پیش، بستر دریا بودهاند. این تونلهای باستانی، رگهای حیات جزیره در طول هزاران سال بودهاند. بیایید با هم این صندوقچه اسرار را باز کنیم و ببینیم چرا بازدید از این شهر زير زمينى، تجربهای است که هرگز فراموش نخواهید کرد.
فهرست
آشنایی عمیق با شهر زير زمينى كاريز كيش: سفری به قلب زمین
آیا واقعاً میتوانیم یک شهر کامل را زیر زمین پیدا کنیم؟ بله، میتوانیم! وقتی وارد شهر زير زمينى كاريز كيش میشوید، متوجه میشوید که این مکان فراتر از یک حفره باستانی است. این سازه ۲۵۰۰ ساله، گواهی زنده بر توانایی ایرانیان در سازگاری با محیطهای سخت است. حالا بیایید لایههای خاک و تاریخ را کنار بزنیم و ببینیم این جاذبه منحصر به فرد چه رازهایی در دل دارد.
شهر زير زمينى كاريز كيش چیست؟
شهر زير زمينى كاريز كيش در اصل یک قنات قدیمی است، اما نه یک قنات معمولی. در جزیرهای که آب شیرین بسیار حیاتی بوده است، مردم محلی با حفر تونلهایی در عمق زمین توانستند آبهای زیرزمینی را جمعآوری و هدایت کنند. اما وسعت و نحوه توسعه این قنات باعث شد که از یک کانال ساده، به یک “شهر” زیرزمینی تبدیل شود. شما در اینجا تنها یک مسیر باریک نمیبینید؛ شما دالانهایی عریض، محلهایی برای تجمع آب و فضاهایی برای داد و ستد میبینید.
کارشناسان میگویند این قنات ۱۵ کیلومتر طول داشته و با ۹۲ دهانه چاه حفر شده است. بنابراین، وقتی از شهر زير زمينى كاريز صحبت میکنیم، از یک شبکه پیچیده و حیاتی حرف میزنیم که وظیفه آبرسانی به جزیره را بر عهده داشت. در واقع، کاریز قلب جزیره بود؛ قلبی که آب حیات را پمپاژ میکرد.
تاریخچه ۲۵۰۰ ساله: مهندسی کهن در دل جزیره
۲۵۰۰ سال پیش را تصور کنید. جزیره کیش، یک نقطه استراتژیک در مسیر تجارت دریایی خلیج فارس بود. مسافران و بازرگانانی که از گرمای طاقتفرسای سطح جزیره خسته میشدند، نیاز به منبع آب شیرین دائمی داشتند. اینجا بود که نبوغ ایرانی به کار افتاد. آنها با مهندسی شگفتانگیزی، قنات کاریز را حفر کردند.
این ساختار تنها یک میراث ملی نیست؛ این یک میراث جهانی در حوزه مدیریت منابع آب است. در دورههای مختلف تاریخی، به ویژه در دوره قاجار و پهلوی، این قنات به طور فعال برای تأمین آب استفاده میشد. شاید بپرسید چرا؟ زیرا قناتها کمهزینهترین و پایدارترین راه برای دستیابی به آب در مناطق گرمسیری هستند. آنها به تبخیر آب اجازه نمیدهند. با وجود قدمت طولانی، این شاهکار همچنان حیرتانگیز است.
ساختار منحصر به فرد: معماری مرجانی شهر زير زمينى
چه چیزی شهر زير زمينى كاريز را از سایر قناتهای ایران متمایز میکند؟ جنس زمینشناسی جزیره کیش! کیش در واقع یک جزیره مرجانی است و این ویژگی تاثیر مستقیم بر ساختار کاریز گذاشته است.
سقف مرجانی: موزهای با قدمت میلیونها سال
وقتی در دالانها راه میروید، حتماً سرتان را بالا بگیرید. سقفی که بالای سر شما قرار دارد، یک پدیده زمینشناسی است. این سقف از بقایای فسیلی مرجانها، صدفها و جانداران دریایی تشکیل شده و قدمت آن به صدها میلیون سال پیش باز میگردد! انگار زیر بستر یک اقیانوس باستانی قدم میزنید.
شهر زير زمينى كاريز كيش تنها جایی است که یک قنات زیرزمینی دارای چنین سقف مرجانی طبیعی است. این سقف ۷ متر ضخامت دارد و مانند یک کاتالوگ زنده از حیات دریایی دورانهای گذشته عمل میکند. این ویژگی، کاریز را به طور قطع در رده خاصترین جاذبههای زمینشناسی جهان قرار میدهد.
جنس خاک و پایداری دالانها
مهندسان باستانی هنگام حفر کاریز، خوششانس بودند که با “گل مارن” روبرو شدند. این نوع خاص از خاک رس، در ابتدا نرم و قابل کندن است اما وقتی در معرض هوا قرار میگیرد، به شدت سفت و سخت میشود. بنابراین، دالانها به صورت طبیعی سفت و مقاوم شدهاند و نیازی به تقویت سازهای پیچیده نداشتند.
در نتیجه، استحکام این شهر زير زمينى در برابر فرسایش و زلزله، بسیار بالاست. این پایداری باورنکردنی، حاصل شناخت دقیق ایرانیان باستان از مصالح و زمینشناسی منطقه است. آنها با طبیعت میساختند، نه در برابر آن.
داستان احیای کاریز: از قنات متروک تا جاذبه جهانی
همانطور که میدانید، بسیاری از گنجینههای تاریخی ممکن است در گذر زمان به دست فراموشی سپرده شوند. قنات کاریز هم سالها متروکه مانده بود تا اینکه در سالهای اخیر، یک مهندس ایرانی به نام آقای منصور حاجیحسینی تصمیم گرفت این میراث را احیا کند.
ایشان با یک دیدگاه متفاوت، به جای حفر یک قنات جدید، شروع به بازسازی و احیای همان سازه ۲۵۰۰ ساله کردند. هدف فقط جاری کردن آب نبود؛ هدف تبدیل کردن آن به یک موزه زنده و یک جاذبه گردشگری بود. این پروژه با حساسیت بالا انجام شد تا اصالت دالانها حفظ شود و تنها نورپردازی، کفسازی و تأسیسات رفاهی مدرن به آن افزوده شد. اکنون ما میتوانیم حاصل این تلاش دلسوزانه را ببینیم و لذت ببریم.
عملکرد حیرت انگیز: تصفیه آب در شهر زير زمينى كاريز
آیا میدانید چرا آبی که از کاریز خارج میشد اینقدر تمیز و گوارا بود؟ راز در فیلتراسیون طبیعی است که بهتر از هر دستگاه تصفیه امروزی عمل میکند.
معجزه فیلتراسیون طبیعی
آب باران یا آبهای زیرزمینی، برای رسیدن به دالانهای شهر زير زمينى كاريز باید از لایههای مختلف مرجانی عبور میکردند. مرجانها و بقایای فسیلی، مثل یک فیلتر فعال عمل کرده و تمامی ناخالصیها و آلودگیها را جذب میکردند. در نتیجه، آبی که به دست مردم میرسید، تصفیهشده، معدنی و کاملاً پاک بود.
علاوه بر این، دیوارههای گلی کاریز (گل مارن)، به طور طبیعی دارای خواص ضدعفونیکننده هستند. این ترکیب بینظیر، یک سیستم تصفیه ارگانیک و پایدار را ایجاد کرده بود. آیا این یک نمونه عالی از مهندسی پایدار نیست؟
خنکای دائمی: تهویه مطبوع باستانی
یکی از جذابترین بخشهای بازدید از شهر زير زمينى كاريز كيش، تفاوت دمای محسوس با بیرون است. در حالی که در سطح جزیره گرما میتواند ۴۰ درجه سانتیگراد باشد، داخل کاریز دمایی ثابت (حدود ۲۲ تا ۲۵ درجه) دارد.
این خنکای طبیعی چگونه به وجود میآید؟ هوا از طریق همان چاههای عمودی که برای حفر و لایروبی قنات استفاده میشد، به داخل کشیده شده و در برخورد با آب سرد جاری در کاریز، خنک میشود. در حقیقت، این فرآیند یک تهویه مطبوع طبیعی را به وجود میآورد که ۲۵۰۰ سال است بدون نیاز به برق و انرژی کار میکند. این سیستم، هوای داخل شهر زير زمينى را نه تنها خنک، بلکه همیشه تازه نگه میدارد.
اطلاعات بازدید از شهر زير زمينى كاريز كيش
برای برنامهریزی بدون مشکل، باید اطلاعات دقیق را بدانید.
ساعات کاری و بهترین زمان بازدید
ساعات کاری: معمولاً ۹ صبح تا ۱۰ شب (لطفاً قبل از بازدید نهایی، ساعات را بررسی کنید).
بهترین زمان: اگر میخواهید در خلوتی و آرامش کامل قدم بزنید، صبح زود (۹ تا ۱۱) را انتخاب کنید. علاوه بر این، اگر میخواهید از گرمای ظهر فرار کنید، بین ۱۲ تا ۴ بعد از ظهر شلوغ ترین ساعتها هستند.
دسترسی و آدرس
آدرس: جزیره کیش، بلوار میرمهنا، حدفاصل میدان المپیک و میدان فارور.
دسترسی: بهراحتی میتوانید با تاکسیهای خطی، دربستی یا مینیبوس خود را به این منطقه برسانید.
جمع بندی و نتیجه گیری
شهر زير زمينى كاريز كيش فقط یک حفاری در دل زمین نیست؛ این سند افتخار ملی ما و نمادی از هوش و پایداری ایرانیان در طول تاریخ است. این مکان، یک موزه زنده از زمینشناسی، مهندسی و مدیریت منابع آب است که هر بازدیدکنندهای را شیفته خود میکند.
ما در کاریز، زیر سقفی راه میرویم که میلیونها سال از عمرش میگذرد و هوایی را تنفس میکنیم که ۲۵۰۰ سال است به روش طبیعی تصفیه میشود. آیا میخواهید این تجربه را از دست بدهید؟ پس حتماً در سفر بعدی خود به کیش، گشت و گذار در این شهر زير زمينى سحرآمیز را در اولویت قرار دهید.
آیا برای بازدید از شهر زیر زمینی کاریز کیش، امکانات آسانسور یا رمپ وجود دارد ؟
بله، برای دسترسی آسان تر افراد مسن یا کسانی که از نظر حرکتی محدودیت دارند، در کنار پلههای ورودی اصلی، آسانسور و رمپ نیز تعبیه شده است تا همه بتوانند از زیباییهای شهر زير زمينى كاريز دیدن کنند.
دمای هوای داخل کاریز در فصل زمستان چگونه است؟ آیا نیاز به لباس گرم داریم ؟
خیر، دمای داخل شهر زير زمينى كاريز تقریباً در تمام فصول سال ثابت است و بین ۲۲ تا ۲۵ درجه سانتیگراد حفظ میشود. بنابراین، در زمستان نیازی به لباس گرم اضافی ندارید و هوا برای گردش دلپذیر خواهد بود.
آیا میتوانیم در داخل شهر زیر زمینی کاریز، از آب قنات بنوشیم ؟
اگرچه در گذشته آب قنات کاریز کاملاً آشامیدنی بوده، اما به دلایل بهداشتی و حفظ اکوسیستم، امروزه دیگر اجازه نوشیدن مستقیم از آب قنات داده نمیشود. با این حال، آب آشامیدنی بستهبندی شده در رستورانها و غرفهها در دسترس است.
شهر زیر زمینی کاریز کیش چقدر از کشتی یونانی فاصله دارد ؟
شهر زير زمينى كاريز در بخش شمالی جزیره (بلوار میرمهنا) واقع شده، در حالی که کشتی یونانی در بخش غربی قرار دارد. با خودرو حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه زمان لازم است تا از کاریز به سمت کشتی یونانی برسید.
آیا امکانات شارژ موبایل یا وایفای در داخل دالانها وجود دارد ؟
به دلیل قرارگیری در عمق ۱۶ متری، سیگنال موبایل ممکن است در برخی نقاط ضعیف باشد. اما در بخشهای خدماتی، مانند کافه و رستوران شهر زير زمينى كاريز، امکانات رفاهی مانند وایفای یا نقاط شارژ محدود ممکن است تعبیه شده باشد تا راحتی بازدیدکنندگان فراهم شود.
اگر برای برنامهریزی دقیق سفر و رزرو پکیج تور و هتل به راهنمایی کارشناسان نیاز دارید، تیم ما در سفروایرانیان آماده پاسخگویی است تا مطمئن شوید تمام جزئیات اقامت شما در استانبول بینقص خواهد بود و بهترین هتلها نزدیک مراکز جشن و حملونقل را به شما پیشنهاد میدهیم.
📞 راههای ارتباطی با سفرو ایرانیان:
🔹 تلفن: 02149976
🔹 اینستاگرام: safaroiranian@
🔹 تلگرام: safaro1@
🌐 لیست کامل تورها: safaroiranian.com/tour

